In Groener Wonen besteden we veel aandacht aan het verduurzamen van je huis. Daarmee kun je flink besparen op energie én uitstoot. Maar ook alledaagse, kleine duurzame keuzes maken verschil. Wat je koopt, wat je eet en hoe je je verplaatst: al die dingen hebben wél degelijk invloed op je CO₂-voetafdruk.

Eén plantaardige maaltijd per dag

De productie van dierlijke voeding heeft een hoge milieubelasting. Milieu Centraal meldt dat we terug moeten naar maximaal één portie vlees per week als we binnen de grenzen van de planeet willen blijven. Runderen en andere herkauwers produceren methaan als ze voedsel verteren. Uit de opgeslagen mest komt ook methaan en bovendien lachgas vrij. Dit zijn beide sterke broeikasgassen. Veevoer bestaat vaak uit soja verbouwd in Zuid-Amerika. Om landbouwgrond vrij te maken worden natuurgebieden gekapt en het transport van het veevoer vraagt ook de nodige energie. Helemaal geen dierlijke eiwitten meer eten zou een enorme milieuwinst opleveren maar is voor veel mensen wel wat hoog gegrepen. Vaker vlees vervangen door in Europa geteelde (soja)bonen kan wel. Probeer bijvoorbeeld één maaltijd per dag volledig plantaardig te eten. Als je daarnaast zoveel mogelijk lokaal en seizoensgebonden ingrediënten kiest, is de besparing nog groter.

Liever walnoot dan amandel

Amandelen zitten boordevol vezels, gezonde vetten en eiwitten. Maar aan deze noot kleven ook nogal wat bezwaren. Het grootste deel van de amandelen wordt in Californië geoogst waar water schaars is terwijl de teelt heel veel water vraagt, zo’n 10.000 liter per kilo. Een ander probleem is de bestuiving. Dit gebeurt door bijen die bij imkers worden gehuurd. Daarbij gaan elk jaar enorm veel bijen dood. Onduidelijk is nog hoe dat precies komt. Mogelijk is het een combinatie van factoren zoals het gebruik van bestrijdingsmiddelen, transportstress, voedseltekort door monocultuur en de gevreesde bijenziekte die wordt veroorzaakt door de Varroamijt.
Wil je toch noten eten, kies dan liever voor bijvoorbeeld walnoten en hazelnoten die in Europa worden verbouwd. Dit zijn meer duurzame keuzes. Als alternatief kun je ook zonnebloempitten en pompoenpitten eten. Het watergebruik van deze teelt is veel lager en ze groeien in de buurt.

Minder voedsel verspillen

Gooi minder voedsel weg! Naar schatting wordt wereldwijd ongeveer 33 procent van al het voedsel verspild, ongelofelijk zonde! We zouden veel meer ruimte hebben voor natuur als we het eten dat we produceren ook daadwerkelijk opeten. In Nederland verspilt een gemiddeld huishouden jaarlijks zo’n 34 kilogram eten, goed voor een milieubelasting van 130 tot 150 kilogram CO₂.
Een paar tips om het beter te doen:
• Plan maaltijden
• Vries restjes in
• Let op houdbaarheidsdata
• Koop minder per keer
• Gebruik het internet of AI voor een recept om met de ingrediënten die in je koelkast liggen een creatieve maaltijd te bereiden.

Herbruikbare fles

Het is zo gemakkelijk: je hebt dorst, bent onderweg en koopt even een flesje water. Dat flesje is in een mum van tijd leeg en gaat dan weer helemaal de molen in richting recycling. Terwijl je ook even je eigen waterfles had kunnen vullen onder de kraan. Ons kraanwater is prima en het is veel goedkoper dan een flesje water of frisdrank op het treinstation. Het is wel een hele verbetering dat de flesjes en blikjes inmiddels worden ingezameld, maar de levensduur blijft beperkt en de productie, het transport en het schoonmaken kosten onnodig veel energie. Stop meteen ook een herbruikbare koffiebeker in je tas als je vaak met het ov reist en onderweg de koffiebar niet kan weerstaan.

Korter douchen

De gemiddelde Nederlander doucht ongeveer 9 minuten per keer. Korter douchen, bijvoorbeeld 5 minuten in plaats van 9, bespaart jaarlijks zo’n 12.000 tot 15.000 liter warm water en 40 tot 60 m³ gas per persoon. Minder vaak douchen, bijvoorbeeld om de dag, maakt ook veel verschil, net als minder heet douchen en de aanschaf van een waterbesparende douchekop. Deze tip past in het rijtje: verwarming lager zetten, gordijnen sluiten als het koud is alleen een was draaien als de trommel goed gevuld is. Kleine aanpassingen die weinig moeite kosten maar bij elkaar opgeteld wel voor een aardige besparing zorgen.

Water hergebruiken

Slim met water omgaan betekent een regenton plaatsen in je tuin. Het water dat van je dak stroomt, kun je zo gebruiken om je tuinplanten en kamerplanten water te geven. Dit zachte regenwater is nog beter voor ze ook. Heb je groente gewassen onder de kraan? Gooi het water ook even in de tuin. Draai de kraan dicht tijdens het tandenpoetsen en probeer het gebruik van warm water zoveel mogelijk te beperken.

Elektriciteit: sluipverbruik verminderen

Apparaten die op stand-by staan, verbruiken ongemerkt energie. Gemiddeld 5 tot 10 procent van het totale elektriciteitsverbruik in huishoudens bestaat uit sluipverbruik. Dit is eenvoudig te voorkomen met stekkerdozen met een schakelaar. Moderne apparaten gebruiken zeer weinig standby-stroom. De meeste winst is te behalen bij oudere apparatuur zoals oude close-in boilers.

Retourzendingen beperken

Online winkelen is populair, maar de keerzijde is het hoge aantal retourzendingen. In de modebranche ligt het retourpercentage soms boven de 50 procent. Een retour betekent:
• Dubbel transport (heen en terug)
• Extra verpakkingsmateriaal
• Kans dat het product niet meer wordt verkocht
Bij grote volumes is de impact substantieel. Bovendien worden sommige geretourneerde artikelen vernietigd omdat ze beschadigd zijn geraakt of omdat het te duur is om het artikel uit te pakken, te controleren en weer in te pakken.
Wat je zelf kunt doen:
• Lees productinformatie en reviews
• Meet jezelf goed op (bij kleding)
• Combineer bestellingen
• Bestel alleen wat je nodig hebt
• Beperk bezorgkilometers en laat het pakket bij een ophaalpunt bezorgen. Haal het indien mogelijk met de fiets op.

Tweedehands of minder kopen

Kopen is zo gemakkelijk. Voor je het weet heb je je in een verloren uurtje weer laten verleiden om allerlei producten in je virtuele winkelmandje te stoppen. Dit zijn niet altijd de meest duurzame keuzes. Heb je al die spullen namelijk echt nodig? De productie van bijvoorbeeld kleding en elektronica is grondstof- en energie-intensief. Het maken van één spijkerbroek kost gemiddeld 7.000 tot 10.000 liter water. Door tweedehands te kopen, te ruilen of minder te kopen, verminder je die impact direct. Ook het langer gebruiken van je smartphone of laptop heeft effect: elk jaar extra gebruik verlaagt de gemiddelde uitstoot per jaar aanzienlijk. En heb je toch een ‘nieuwe’ nodig, dan kun je ook voor een refurbished apparaat gaan. Deze zijn vaak veel goedkoper dan een nieuw toestel. Ze zijn schoongemaakt en technisch gekeurd. Check even of het apparaat nog software-updates ontvangt.

Allemaal op de e-bike?

Nederland is een fietsland maar het aantal mensen dat nog op eigen kracht fietst, neemt snel af. Inmiddels worden er meer e-bikes dan gewone fietsen verkocht. Als je in plaats van met de auto met de elektrische fiets gaat, scheelt dat enorm in de milieubelasting. Hiermee kun je wel 95% op je CO2-uitstoot besparen. Als je een gewone fiets verruilt voor een e-bike dat is dat uiteraard minder goed nieuws. De productie is belastender, met name door de motor en accu waarin zeldzame metalen zijn verwerkt als lithium, kobalt en nikkel die niet zo milieuvriendelijk worden gewonnen. Het stroomverbruik van een e-bike is laag, 1 tot 2 kWh per 100 kilometer, maar in Nederland rijden er naar schatting zo’n 5 miljoen elektrische fietsen rond dus bij elkaar telt het toch op.

Maak eens een treinreis

Knagend schuldgevoel als je weer eens het vliegtuig instapt? Kijk eens of je ook met het openbaar vervoer op plaats van bestemming kunt komen. Je moet er iets meer tijd voor uittrekken, maar slow traveling heeft ook voordelen. Je geniet van het veranderende landschap, kunt even de benen strekken en op lange afstanden is er vaak een restauratiewagen waar je wat te eten of te drinken kunt kopen. Met de auto zou je onderweg misschien een overnachtingshotel boeken, met de trein kan dit ook. Deel een verre reis op in stukken en verken nieuwe steden. Zo wordt reizen weer echt een avontuur.